Buddsoddi yn Nyffryn Ceiriog

Mae ein gwaith trin dŵr gwastraff ym Mhontfadog yn safle bach sy'n trin dŵr gwastraff o eiddo yn y pentref cyn ei ollwng i Afon Ceiriog. Oherwydd cyfyngiadau lle a gweithredol yng ngwaith trin dŵr gwastraff presennol Pontfadog, ni fyddai'n ymarferol cynnal y gwaith gwella angenrheidiol ar y safle presennol.

O ganlyniad, byddwn yn buddsoddi dros £2.5 miliwn i adeiladu gorsaf bwmpio newydd ar gyrion y pentref i bwmpio'r dŵr gwastraff i ffwrdd i waith trin dŵr gwastraff Dolywern i'w lanhau a'i drin.

Byddwn yn adeiladu gorsaf bwmpio fach newydd yng nghornel cae wrth ymyl y B4500. Yna bydd angen i ni roi pibell dŵr gwastraff newydd ar hyd rhan o'r B4500 ac yna trwy gaeau o'r orsaf bwmpio newydd i waith trin dŵr gwastraff Dolywern.

Er mwyn i'n timau allu gweithio'n ddiogel, bydd gennym oleuadau traffig ar hyd y B4500 wrth i ni roi'r pibellau dŵr gwastraff newydd i mewn. Bydd ein timau'n gweithio ar y bibell newydd o Haf 2026 a dylem fod wedi gorffen erbyn diwedd y flwyddyn. Byddwn yn gweithio ar y B5400 o ddiwedd yr haf tan ddiwedd 2026. Yna byddwn yn adeiladu'r orsaf bwmpio newydd ac yn gosod pibellau newydd yn y caeau ddiwedd Gwanwyn 2027.

Mae ein gwaith trin dŵr gwastraff yn Nolywern yn trin ac yn glanhau dŵr gwastraff o'r pentref cyn ei ddychwelyd i Afon Ceiriog.

Er mwyn i'r gwaith allu bodloni terfynau newydd llymach a fydd yn cael eu gosod ar y safle ac i helpu i ddarparu ar gyfer y llif ychwanegol a fydd yn cael ei bwmpio o Bontfadog, byddwn yn ehangu'r safle presennol ac yn gosod offer newydd o'r radd flaenaf ar y safle. Bydd hyn yn golygu y bydd y dŵr sy'n gadael y safle ar ôl iddo gael ei drin yn lanach ac yn bodloni'r terfynau newydd llymach a fydd yn helpu i ddiogelu ansawdd Afon Ceiriog.

Er mwyn caniatáu i ni wneud y gwaith ar y safle, byddwn yn creu ffordd gludo dros dro trwy'r cae cyfagos a bydd angen i ni gael gwared ar rai o'r coed presennol ar y safle. Bydd y gwaith hwn yn cael ei wneud gan gontractwyr arbenigol dan oruchwyliaeth cynghorydd amgylcheddol. Ar ddiwedd y cynllun byddwn yn ailblannu coed ar y safle yn ogystal â choed ychwanegol mewn lleoliadau eraill i helpu i wella'r amgylchedd lleol.

Cyn i ni ddechrau ein gwaith gwella ar y safle ym mis Hydref 2026, bydd ein tîm cynnal a chadw yn cynnal gwaith hanfodol ar y safle dros yr Haf yn 2026.

I'n helpu i wneud y gwaith yn yr ardal, bydd gennym ardal storio yn y cae wrth ymyl ein gwaith trin dŵr gwastraff yn Nolywern o ganol mis Mai 2026 ymlaen.

Mae ein gwaith trin dŵr gwastraff yng Nglyn Ceiriog ychydig oddi ar y B4500 ac mae'n glanhau ac yn trin dŵr gwastraff o'r pentref cyn dychwelyd i Afon Ceiriog.

Mae safonau trin yn dod yn fwy llym, felly mae angen i ni sicrhau bod ein prosesau'n cael gwared ar fwy o lygryddion i helpu i amddiffyn afonydd lleol. Gyda therfynau gollwng llymach yn cael eu gosod ar gyfer y safle, byddwn yn uwchraddio gwaith trin dŵr gwastraff Glyn Ceiriog fel bod y dŵr wedi'i drin sy'n gadael y safle yn lanach.

Mae angen i ni hefyd greu mwy o le ar y safle i storio dŵr gwastraff yn ystod glaw trwm. Pan fydd hi'n bwrw llawer yn yr ardal, mae mwy o ddŵr yn llifo i'r system garthffosiaeth. Mae angen i ni gynyddu'r capasiti ar ein safle i allu dal y dŵr storm ychwanegol hwn. Mae hyn yn golygu y byddwn yn gallu dal mwy ar y safle a helpu i leihau gollyngiadau yn ystod stormydd trwm.

Er mwyn i'r gwaith allu bodloni terfynau llymach newydd a helpu i storio mwy o ddŵr storm, byddwn yn cynnal gwaith gwella ar y safle ac yn gosod offer newydd. Bydd yr holl waith yn cael ei wneud o fewn ein safle presennol er y bydd gennym ardal storio wrth ymyl y gwaith tra byddwn yn gwnued y gwaith. Byddwn yn creu ein hardal storio ym mis Mehefin 2026 ac yn bwriadu dechrau'r gwaith ar y safle yn ddiweddarach yn y flwyddyn.

Er mwyn caniatáu i ni wneud y gwaith ar y safle, bydd angen i ni gael gwared ar rai o'r gwrychoedd presennol ar y safle. Bydd y gwaith hwn yn cael ei wneud gan gontractwyr arbenigol dan oruchwyliaeth cynghorydd amgylcheddol. Ar ddiwedd y cynllun, byddwn yn ailblannu gwrychoedd ar y safle yn ogystal â choed ychwanegol mewn lleoliadau eraill i helpu i wella'r amgylchedd lleol.